Ekstrakt z ekologicznej skórki cytryny

Cytryna (Citrus limon) jest pełna witamin, dlatego nazywa się ją i ceni jako bombę witaminową. Jednak sprowadzanie tej żółtej piękności wyłącznie do witamin byłoby niesprawiedliwe, ponieważ zawiera ona również błonnik, olejki eteryczne i wtórne substancje roślinne. To, co często pozostaje nieznane i niedoceniane: skórka cytryny wielokrotnie przewyższa sok z cytryny! Zawiera bowiem nie tylko więcej substancji aromatycznych, lecz także znacznie więcej składników odżywczych. Do bezpiecznego spożywania skórki nadają się wyłącznie cytryny ekologiczne, ponieważ duża część konwencjonalnie stosowanych herbicydów i pestycydów gromadzi się w skórce. Oczywiście do naszych posiłków do picia BERTRAND wykorzystujemy wyłącznie ekologiczny ekstrakt ze skórki cytryny („Citri pericarpium”).

Jak powstaje ekstrakt ze skórki cytryny?

Rośliny cytrusowe, do których oprócz cytryn należą między innymi limonki, pomarańcze, kumkwaty, mandarynki i grejpfruty wraz z licznymi podgatunkami, zaliczają się do rodzaju „Citrus” i rodziny rutowatych. Z botanicznego punktu widzenia są jagodami. Ich uprawa przebiega według ściśle określonego schematu.

1. UPRAWA

   Cytryny uprawia się na plantacjach, które zazwyczaj dzieli się na trzy różne sekcje. Jedna trzecia przypada na nowo posadzone drzewa, kolejna trzecia na stare drzewa, a ostatnia na drzewa będące w pełni sił i zapewniające bieżące plony. Na wszystkich obszarach produkcja odbywa się jednocześnie, choć plony są różne. Owoce starych drzew są mniej liczne, za to mają wysoką jakość.
   Idealnie cytryny rosną na południowych stokach, w cieple i z ochroną przed wiatrem. Owoce cytrusowe nie tolerują mrozu, potrzebują jednak nocnego ochłodzenia. W przeciwnym razie pozostają z zewnątrz zielone i nie wykształcają pięknego żółtego koloru. W uprawie ekologicznej szczególną uwagę poświęca się glebie: zawartość próchnicy musi być odpowiednia, a podsiew roślin na zielony nawóz zapewnia składniki odżywcze.
   Nowe plantacje, czyli rozmnażanie drzew, zakłada się zazwyczaj z sadzonek. Nazywa się to rozmnażaniem wegetatywnym. Sadzonka jest identyczna z rośliną mateczną, a drzewa wydają później owoce „zgodne odmianowo”.

   CIEPŁO I OCHRONA PRZED WIATREM

2. ZBIÓR

   W przypadku wszystkich owoców cytrusowych ważny jest odpowiedni termin zbioru, ponieważ nie dojrzewają one po zerwaniu. Dotyczy to oczywiście również cytryn. Podczas zbioru można stosować dwie metody: częściowo owoce nadal zbiera się ręcznie z drzew, aby nie uszkodzić skórki. Zwyczajowo – przede wszystkim na dużych plantacjach – stosuje się jednak zbiór z pomocą maszyny wstrząsającej. Owoce są wówczas zbierane na rozłożone płachty. Zbiór jest możliwy przez cały rok, ponieważ drzewa cytrusowe jednocześnie kwitną i owocują. Główny sezon zbiorów przypada jednak na jesień i zimę.

   DWIE METODY ZBIORU

3. PO ZBIORZE

   Po możliwie delikatnym zbiorze – nieuszkodzone skórki zapobiegają stratom po zbiorach – owoce pozostają przez około pięć dni. W tym czasie zewnętrzne komórki skórki tracą nieco wody, dzięki czemu staje się ona twardsza, a tym samym bardziej odporna. W czasie tego „okresu oczekiwania” owoce nieco się kurczą. W przeciwieństwie do cytryn uprawianych konwencjonalnie owoce ekologiczne przeznaczone do posiłków do picia BERTRAND nie są poddawane dalszej obróbce. Są jedynie myte, ale nie woskowane ani nie spryskiwane środkami konserwującymi.

   POTRZEBUJEMY TEGO OKRESU OCZEKIWANIA

4. EKSTRAKCJA

   Aby wytworzyć ekstrakt ze skórki cytryny, ekologiczne cytryny trzeba najpierw obrać. Skórka składa się z dwóch warstw: zewnętrznej żółtej i wewnętrznej białej. Żółtą warstwę fachowo nazywa się flawedo lub egzokarpem, a wewnętrzną białą warstwę – albedo lub mezokarpem. Obie warstwy razem tworzą owocnię, czyli perykarp. W perykarpie znajdują się różne cenne składniki, które tworzą ekstrakt ze skórki cytryny. Obie warstwy wyraźnie różnią się jednak aromatem. Zewnętrzna żółta warstwa ma wyraźnie owocowy i orzeźwiający cytrusowy aromat, natomiast biała warstwa smakuje raczej gorzko.
   Cytryny obiera się maszynowo. Następnie wytwarza się tak zwany „ekstrakt suchy”, czyli wyciąg (po łacinie: extrahere = wyciągać). Skórki umieszcza się w rozpuszczalniku, na przykład w wodzie. Następnie rozpuszczalnik odparowuje, pozostawiając stałą substancję. Nazywa się ją „Extractum siccum”, czyli ekstraktem suchym.

   CYTRYNY SĄ OBIERANE

5. SUSZENIE I MIELENIE

   Do posiłków do picia BERTRAND potrzebujemy ekstraktu suchego o bardzo niskiej wilgotności resztkowej. W przeciwnym razie nasze produkty zbrylałyby się. Proszek powstaje w wyniku poddania substancji uzyskanej podczas ekstrakcji kolejnemu procesowi suszenia. Dzięki starannemu suszeniu sublimacyjnemu ze skórek cytryn usuwana jest dodatkowa wilgoć. Suszenie sublimacyjne (nazywane również suszeniem sublimacyjnym lub liofilizacją) jest wyjątkowo delikatną metodą suszenia. Stosuje się je w przypadku żywności, w której należy zachować cenne składniki i aromaty. Najpierw suszony produkt zostaje zamrożony, aby zawarta w nim woda zamarzła w postaci kryształków lodu. Następnie w warunkach ekstremalnej próżni, podczas suszenia głównego, zamrożona woda przechodzi ze stanu stałego w gazowy (sublimacja). W tym procesie można dostarczyć jedynie niewielką ilość energii (ciepła). W trzecim etapie odbywa się dosuszanie, podczas którego pozostała w produkcie woda resztkowa („woda zaadsorbowana”) jest usuwana poprzez obniżenie próżni przy jednoczesnym dostarczeniu niewielkiej ilości ciepła. Podczas liofilizacji zachowana zostaje wartość odżywcza produktu wyjściowego, a składniki pozostają w pełni aktywne. Teraz bardzo suche ekologiczne skórki cytrusów są na koniec drobno mielone i są gotowe do dodania do naszych posiłków do picia.

   ETAP DOSUSZANIA

Dlaczego skórki cytryn?

Każdy wie, że sok z cytryny zawiera dużo zdrowych składników. Ze skórką jest inaczej: najczęściej trafia do odpadów. Tymczasem skórka cytryny zawiera od pięciu do dziesięciu razy więcej składników odżywczych niż sok. Kiedy wymienia się korzystne składniki cytryny, przede wszystkim mówi się o witaminie C. Rzeczywiście sok z cytryny, zawierający 53 mg na 100 gramów, jest bardzo dobrym źródłem witaminy C. Jednak skórka zawiera aż 129 mg witaminy C na 100 gramów. Witamina C jest znana jako składnik wzmacniający odporność i neutralizujący wolne rodniki. Jest również potrzebna do wspierania wchłaniania żelaza w organizmie, budowy tkanki łącznej, gojenia ran oraz ułatwiania powstawania substancji przekaźnikowych w układzie nerwowym. Ekstrakt ze skórki cytryny zawiera także dużo witamin z grupy B, co szczególnie cenimy w recepturze naszych produktów. Skórki cytryn zawierają 0,17 mg witaminy B6 (sok: 0,08 mg), 0,08 mg witaminy B2 (sok: 0,02 mg) oraz 0,32 mg witaminy B5 (sok: 0,19 mg) – każdorazowo w przeliczeniu na 100 gramów. Odpowiednia podaż witamin z grupy B jest niezbędna dla układu nerwowego, przemiany energii i tłuszczów oraz układu odpornościowego. Ekologiczny ekstrakt ze skórki cytryny zawiera wszystkie witaminy w dobrze przyswajalnej formie. Dzięki temu ekstrakt ze skórki cytryny w naszym posiłku do picia BERTRAND przyczynia się do ogólnego zaopatrzenia organizmu, zwłaszcza w witaminy C i B. Ponadto skórka cytryny zawiera dużo wapnia – 134 mg na 100 gramów (sok: 26 mg). Ten składnik mineralny jest budulcem kości i zębów, stabilizuje ściany naszych komórek oraz uczestniczy w przekazywaniu sygnałów nerwowych. Wreszcie skórka cytryny jest bogata w błonnik – zawiera 11 g na 100 gramów (sok: 2,8 g) – oraz wtórne substancje roślinne (flawonoidy, pektyny). Substancje gorzkie, znajdujące się przede wszystkim w białej części skórki, wspomagają trawienie. Olejki eteryczne ze skórki cytryny są wykorzystywane głównie jako substancje aromatyzujące i zapachowe. Stosuje się je zarówno w przemyśle spożywczym, jak i kosmetycznym. Naszym posiłkom do picia BERTRAND nadają delikatną świeżość.

Cytryna jako roślina lecznicza?

Cytryna uchodzi za niezwykle zdrową. Mówi się, że jej składniki działają przeciwbakteryjnie, przeciwzapalnie, wykrztuśnie, napotnie, pobudzająco i wzmacniająco. W aromaterapii olejek eteryczny ze skórki cytryny stosuje się w celu odświeżenia, poprawy koncentracji i polepszenia nastroju. Starym domowym sposobem jest picie „gorącej cytryny” przy zbliżającym się przeziębieniu, aby w porę mu zapobiec. Działanie tego napoju nie zostało jednak potwierdzone naukowo. Cytryna pozostaje więc sprawdzonym domowym środkiem i przede wszystkim bogatym w składniki odżywcze superowocem.