Bio-proszek z rokitnika zwyczajnego

Ekologiczny rokitnik

Rokitnik nazywa się także „cytryną Północy”, ponieważ jego małe jagody są pełne witaminy C. Zawierają również inne witaminy, składniki mineralne i wtórne substancje roślinne o działaniu antyoksydacyjnym. Dzięki temu jagoda rokitnika zyskała miano lokalnego superfood. Podobno już za czasów Czyngis-chana uchodziła za środek leczniczy na rany oraz preparat wzmacniający. Owoce nie nadają się do spożycia na surowo, ponieważ mają niezwykle intensywny, cierpko-korzenny smak i są wyjątkowo kwaśne. W naszych napojach będących pełnowartościowymi posiłkami BERTRAND stosujemy ekologiczny proszek z rokitnika, ponieważ dzięki różnorodnym składnikom (witaminom, wtórnym substancjom roślinnym i antyoksydantom) szczególnie dobrze nadaje się do dostosowania zawartości składników odżywczych w naszych produktach do wartości referencyjnych składników odżywczych (NRV).

Jak powstaje nasz proszek z rokitnika?

Botaniczna nazwa rokitnika zwyczajnego należącego do roślin oleistych to „Hippophae rhamnoides”. Inne określenia to rokitnik wydmowy, rokitnik zatokowy, rokitnik kolczasty, rokitnik koralowy, jagoda piaskowa lub rokitnik wierzbownicowy. Jesienią zachwyca feerią barw, ale niełatwo się z nim obchodzić. Jak sugeruje jego nazwa, jest pełen ostrych kolców. Dlatego droga od jagody do proszku obejmuje stosunkowo trudny etap: zbiór. Zacznijmy jednak od uprawy.

1. UPRAWA

   Krzew rokitnika lubi piaszczyste, ubogie w azot gleby. Dzięki szeroko rozrastającemu się systemowi korzeniowemu zapewnia dobre umocnienie podłoża, dlatego jest bardzo ceniony na wybrzeżach. Ten odporny krzew może osiągać wysokość do 5 metrów i rozrasta się bez względu na sąsiednie rośliny, zarówno pod ziemią, jak i nad jej powierzchnią. Swoją nazwę zawdzięcza z jednej strony ulubionemu siedlisku, czyli piaszczystej glebie, a z drugiej temu, że jest pełen ostrych cierni. W kwietniu krzew ma raczej niepozorne żółte kwiaty, z których między sierpniem a październikiem powstają spektakularnie lśniące, pomarańczowe jagody.

   GLEBA MUSI BYĆ ODPOWIEDNIA

2. ZBIÓR

   Mechaniczny zbiór owoców, które siedzą na gałęziach niczym perły, nie jest możliwy. Ponieważ zrywanie pojedynczych jagód również jest niewykonalne ze względu na kolczaste ciernie, przyjęła się inna metoda ręczna: całe gałązki wraz z jagodami są odcinane od krzewów. Bardzo ważny jest przy tym dokładny termin zbioru, ponieważ niedojrzałe owoce są wyjątkowo kwaśne i mają lekko cierpki smak. Przejrzałe owoce nie nadają się już do spożycia. Po odcięciu gałązki trafiają do kolejnego etapu przetwarzania.

   ZBIERAMY GAŁĘZIE

3. SZYBKIE ZAMRAŻANIE

   Całe gałęzie wraz z owocami są głęboko zamrażane ciekłym azotem w temperaturze minus 110 stopni Celsjusza. Dzięki szybkiemu zamrożeniu cenne składniki jagód pozostają praktycznie w całości zachowane. Zamrożone jagody można następnie z łatwością strząsnąć z gałęzi za pomocą maszyny.

   ZIMNO ZACHOWUJE WITAMINY

4. MIELENIE KRIOGENICZNE

   Mielenie kriogeniczne oznacza ultradrobne mielenie substancji w ekstremalnie niskich temperaturach (z greckiego „kryos” = mróz, lód). Mielenie kriogeniczne stosuje się przede wszystkim wtedy, gdy mielenie w temperaturze pokojowej mogłoby powodować problemy. Tak jest w przypadku owoców rokitnika ze względu na ich stosunkowo wysoką zawartość oleju. Ponieważ jagody są już podczas zbioru poddawane szybkiemu zamrożeniu, ta metoda mielenia na zimno szczególnie dobrze nadaje się do produkcji proszku z rokitnika.

   MIELENIE NA ZIMNO

5. PAKOWANIE PRÓŻNIOWE

   Po zmieleniu jagód i wysuszeniu proszku z rokitnika intensywnie pomarańczowy, wyrazisty w smaku proszek jest pakowany próżniowo. Powietrze zostaje usunięte z opakowania zewnętrznego. Ponieważ nie może już dochodzić do utleniania wskutek dostępu tlenu, produkt zachowuje trwałość przez dłuższy czas, a cenne składniki odżywcze pozostają zachowane. Dzięki temu ekologiczny proszek z rokitnika trafia do naszego domu pełen wartościowych składników odżywczych.

   BEZ TLENU

Ale dlaczego rokitnik?

Owoc rokitnika jest znany przede wszystkim z ogromnej zawartości witaminy C. Zaledwie 100 gramów owoców zawiera sześciokrotność dziennej zalecanej dawki witaminy C. Jednak ograniczanie znaczenia tego małego owocu wyłącznie do witaminy C byłoby niesprawiedliwe. Zawiera on bowiem wiele innych ważnych składników odżywczych — w rzeczywistości to prawdziwa bomba składników witalnych. Przyjrzyjmy się najważniejszym składnikom.
Wysoka wartość tego owocu wynika przede wszystkim z dużej zawartości witaminy C, znacznie wyższej niż w cytrynach, pomarańczach, papryce, czarnych porzeczkach czy kiwi. DGE (Niemieckie Towarzystwo Żywienia) zaleca około 100 mg dziennie. Medycyna ortomolekularna, której twórcą był Linus Pauling (1901–1994, chemik i dwukrotny laureat Nagrody Nobla), stawia nawet na wielokrotność tej wartości. Witamina C, znana również jako kwas askorbinowy, wspiera układ odpornościowy, jako przeciwutleniacz neutralizuje wolne rodniki, wspomaga wchłanianie żelaza, przyczynia się do gojenia ran i uczestniczy w wielu procesach metabolicznych.

Mielenie kriogeniczne

Dzięki szokowemu mrożeniu i przetwarzaniu w bardzo niskich temperaturach możemy optymalnie zachować i chronić zawarte w produkcie składniki odżywcze.

Pozostałe składniki odżywcze

Kompleks witamin B

Owoce rokitnika zawierają witaminy z grupy B: B1 (tiaminę), B2 (ryboflawinę) i B6 (pirydoksynę). Witaminy z grupy B są ważne dla wzmocnienia i prawidłowego funkcjonowania tkanki nerwowej i mięśniowej. Uczestniczą w przemianach białek, hormonów i tłuszczów oraz wspierają układ odpornościowy. Ponadto wspomagają tworzenie neuroprzekaźników dla naszego układu nerwowego. Dlatego chętnie określa się je mianem „witamin dla nerwów”.

Witamina E

Witamina E (tokoferole) jest znana jako silny przeciwutleniacz. Hamuje procesy zapalne i wspiera układ odpornościowy. Ta rozpuszczalna w tłuszczach witamina chroni tłuszcze roślinne przed jełczeniem.

Beta-karoten

Beta-karoten jest prekursorem witaminy A (retinolu). Zawarta w roślinnych karotenoidach witamina A może być wytwarzana przez organizm. Niewielka ilość tłuszczu w posiłku wspomaga ten proces. Witamina A ma duże znaczenie dla wzroku, wzrostu, rozmnażania, skóry i włosów oraz układu odpornościowego.

Witamina K

Chociaż bakterie jelitowe człowieka również mogą samodzielnie wytwarzać witaminę K (filochinon), dotychczas nie zbadano wystarczająco, w jakim stopniu przyczynia się to do pokrycia zapotrzebowania. Dlatego zaleca się codzienne spożycie około 70 mg (wartość szacunkowa). Witamina K odgrywa rolę w krzepnięciu krwi i utrzymaniu wytrzymałości kości.

Potas

Tak jak wśród witamin wyróżnia się witamina C, tak wśród składników mineralnych na czele znajduje się potas — 133 mg na 100 gramów owocu. Potas reguluje gospodarkę wodną organizmu i uczestniczy w przekazywaniu sygnałów nerwowych.

Pozostałe składniki mineralne i pierwiastki śladowe

Żelazo odpowiada za zaopatrzenie organizmu w tlen, magnez wspiera mięśnie i układ hormonalny, mangan aktywuje enzymy, a kilka innych składników mineralnych i pierwiastków śladowych dopełnia ten owoc, tworząc bogaty w składniki odżywcze pakiet mocy.

Wtórne substancje roślinne

Wtórne substancje roślinne to barwniki, substancje zapachowe i aromatyczne rośliny. W naturze służą one zazwyczaj do odstraszania roślinożerców i ochrony rośliny przed szkodliwym wpływem środowiska. Obecnie wiadomo, że przynoszą również korzyści ludzkiemu organizmowi. Wielu wtórnym substancjom roślinnym przypisuje się działanie antyoksydacyjne.
W owocach rokitnika znajduje się na przykład dużo kwercetyny, żółtego naturalnego barwnika. Odpowiada ona między innymi za intensywne zabarwienie owocu. Przypisuje się jej korzystny wpływ na jelita i działanie przeciwalergiczne. Zawarta w owocach także karetonoid zeaksantyna jest wymieniana w kontekście zdrowia oczu. Owoc rokitnika dostarcza jednak znacznie więcej tych substancji.

Kwasy tłuszczowe

W maleńkich nasionach i skórkach owocu znajdują się cenne kwasy tłuszczowe, przede wszystkim kwas linolowy i alfa-linolenowy. Nasiona zawierają 20 procent oleju, a miąższ jeszcze 5 procent. Zawartość tłuszczu sprawia, że rozpuszczalne w tłuszczach witaminy E i K mogą być dobrze wchłaniane przez organizm.