Biologisch koolzaadoliepoeder

Koolzaad was al bekend bij de Romeinen, maar als leverancier van een gezonde olie is de koolzaadplant nog vrij jong. Pas halverwege de jaren zeventig konden nieuwe koolzaadrassen worden gekweekt die de olie uit de piepkleine koolzaadjes überhaupt eetbaar maakten. Het bittere bestanddeel erucazuur en de giftige bestanddelen van de glucosinolaten maakten de olie daarvoor ongeschikt als voedingsolie. Vroeger werd koolzaadolie daarom vooral als brandstof gebruikt, bijvoorbeeld voor olielampen. Inmiddels hebben veel onderzoeken aangetoond dat het tegenwoordig geteelde koolzaad zaden oplevert die, verwerkt tot voedingsolie, een hoogwaardig levensmiddel vormen. Het bevat veel waardevolle bestanddelen en een vanuit voedingskundig oogpunt uiterst gunstige verhouding van vetzuren. Bij BERTRAND gebruiken we hoogwaardige koudgeperste biologische koolzaadolie zonder geharde vetten. Omdat we natuurlijk geen vloeibare olie aan onze BERTRAND-poedervoeding kunnen toevoegen, wordt de koolzaadolie tot poeder verwerkt voordat deze haar weg naar onze producten vindt.

Hoe koolzaadolie koolzaadoliepoeder wordt

In een poedervormige drinkvoeding moeten alle ingrediënten zijn verpoederd. Ze moeten smaak- en geurstabiel zijn en lang houdbaar. We letten erop dat onze biologische ingrediënten vanaf de teelt tot aan de verwerking in de productmengsels aan de hoogste eisen voldoen.

1. TEELT

   De velden van onze Europese leveranciers zijn uitsluitend bestemd voor biologische teelt. In het voorjaar kleuren de koolzaadvelden daar felgeel. Door de grote variëteit van koolzaad groeit de plant op verschillende bodems en onder uiteenlopende klimaatomstandigheden. Ongunstig zijn echter zure bodems en bodems met stagnerend water. Voor de oogst controleert de landbouwer dagelijks de rijpheid om het optimale oogstmoment te bepalen.

   DE BODEM MOET KLOPPEN

2. OOGST

   Uit de gele bloeiwijzen van het koolzaad zijn in juli bruinachtige hauwtjes gegroeid, waarin de 15 tot 18 millimeter kleine, bolvormige zaden zitten. Het tijdvenster waarbinnen geoogst moet worden, is relatief klein en het weer moet droog zijn. Daarom zie je de maaidorsers soms tot diep in de nacht werken wanneer het koolzaad geoogst moet worden. Om de zaden zo min mogelijk aan omgevingsinvloeden bloot te stellen, staan de transportwagens al aan de rand van het veld klaar om de gevoelige lading naar de oliemolen te brengen.

   VAN HET VELD NAAR DE OLIEMOLEN

3. INHEEMSE OLIE

   In de oliemolen worden de zaden gereinigd. Voor biologische, inheemse koolzaadolie wordt gekozen voor een bijzonder zacht persproces met een zogenaamde ‘schroefpers’. Deze oliepers, die speciaal is ontwikkeld voor het koudpersproces, wordt gekenmerkt door een zeer geringe warmteontwikkeling. Het resultaat is een goudgele olie met een licht nootachtige smaak.

   KOUDGEPERST IN DE SCHROEFPERS

4. AFVULLEN

   Na het persen moet het snel gaan: Om te voorkomen dat de zeer gevoelige olie door invloed van zuurstof oxideert, wordt deze onmiddellijk in luchtdichte containers afgevuld. Onze biologische koolzaadolie gaat in IBC-vaten (intermediate bulk container). Dit zijn robuuste verpakkingen die in de levensmiddelenindustrie speciaal worden gebruikt voor het transport en de opslag van vloeistoffen. Deze ruimtebesparende ‘grootverpakkingen’ zijn herbruikbare containers en voldoen dus vanuit ecologisch oogpunt aan onze richtlijnen.

   VER WEG VAN ZUURSTOF EN LICHT

5. MICRO-INKAPSELING

   Om ervoor te zorgen dat ook bij ons slechts een korte opslagperiode nodig is, letten we op nauwkeurig op elkaar afgestemde verwerkingsstappen. De laatste stap van olie naar poeder vindt daarom kort na de levering van de koolzaadolie plaats. Deze afsluitende stap is de ‘micro-inkapseling’. Als dragerstof gebruiken we maltodextrine. ‘Malto’ staat voor maltose, de moutsuiker, en ‘dextrine’ staat voor dextrose. Onze koolzaadolie wordt als een fijne nevel op een laag maltodextrine gesproeid en daarbij ‘ingekapseld’. Hierdoor ontstaat niet alleen het ol iepoeder, maar krijgt het product ook onmiddellijk een soort beschermlaag die het tegen oxidatie beschermt. Daarna gaat het poeder direct naar de BERTRAND-drinkmaaltijdmixen en wordt het in zakjes afgevuld.

   WIJ BESCHERMEN DE OLIE ALS POEDER

Maar waarom koolzaadolie?

De mild aromatische koolzaadolie is een hoogwaardige olie. In vergelijking met andere plantaardige oliën bevat deze het hoogste gehalte aan onverzadigde vetzuren en het laagste aandeel verzadigde vetzuren. De Deutsche Gesellschaft für Ernährung (DGE), waarvan de richtlijnen wij volgen bij de samenstelling van de BERTRAND-drinkmaaltijden, beveelt koolzaadolie en daaruit gemaakte smeervetten aan in haar 10 regels voor een volwaardige en evenwichtige voeding.
Vooral de optimale verhouding tussen omega 6- en omega 3-vetzuren bepaalt de hoge waarde van koolzaadolie en is de belangrijkste reden waarom we koolzaadoliepoeder gebruiken. In de huidige Midden-Europese voeding wordt de gewenste verhouding van 5:1 zelden bereikt. Door het gebruik van koolzaadoliepoeder neemt de inname van de essentiële onverzadigde vetzuren linolzuur en alfa-linoleenzuur toe, waardoor de verhouding tussen de omega-vetzuren verbetert. Eén eetlepel koolzaadolie (15 gram) kan 38 procent van de menselijke behoefte aan linolzuur en zelfs 87 procent van de behoefte aan alfa-linoleenzuur dekken.

Maar koolzaadolie kan nog meer. Het bevat veel mineralen en secundaire plantenstoffen, evenals de vitamines A, E en K. De in vet oplosbare vitamine E (tocoferolen) staat bekend als een krachtige antioxidant. Deze is echter lichtgevoelig. Daarom moeten voedingsmiddelen met vitamine E altijd donker verpakt en bewaard worden. Vitamine E kan ook kunstmatig worden geproduceerd. Bij BERTRAND zien we echter volledig af van chemisch geproduceerde ingrediënten. Het vitamine E-gehalte in onze producten is dus voor 100 procent van natuurlijke oorsprong, en biologisch koolzaadoliepoeder levert daaraan een waardevolle bijdrage.

We gebruiken koolzaadoliepoeder niet in de laatste plaats omdat het licht nootachtige, maar milde aroma van koolzaadolie ook in onze drinkmaaltijden zorgt voor een aangenaam volle smaak. Koolzaadoliepoeder dispergeert buitengewoon goed in water, dat wil zeggen: het lost moeiteloos op in vloeistoffen en verdeelt zich zonder klontjes. Daarom is het optimaal geschikt voor de BERTRAND-drinkmaaltijden. De organoleptische eigenschappen (mondgevoel, romigheid) varen er wel bij.

Er bestaan kwaliteitsverschillen bij koolzaad

Voorbehoud tegen koolzaadolie (canolaolie) komt vooral uit de VS en Canada, waar vaak genetisch gemodificeerd zaad wordt gebruikt en de oliën tijdens het persen sterk worden verhit en deels chemisch worden behandeld.

Bezwaren tegen koolzaadolie?

Bezwaren tegen koolzaadolie (Canola Oil) komen vooral uit de VS en Canada. Daar wordt echter vaak genetisch gemodificeerd zaaigoed gebruikt, worden de oliën tijdens het persen sterk verhit en deels chemisch behandeld. Dergelijke oliën gebruiken wij niet. Onze koolzaadolie is afkomstig uit de Europese biologische landbouw, is een inheemse, dus koudgeperste olie en gegarandeerd vrij van GMO (genetische modificatie) en chemische behandeling.
Ook tegen het in koolzaad aanwezige erucazuur bestaan bezwaren. Erucazuur is een enkelvoudig onverzadigd omega 9-vetzuur. Het geldt als een „van nature voorkomende verontreiniging” in plantaardige oliën, die in grotere hoeveelheden zogenaamde „lipidosen” (vetophopingen), vooral in het hart, kan veroorzaken. Bij koolzaad dat voor de voedselproductie wordt geteeld, ligt het gehalte doorgaans onder 0,5 procent. In 1976 stelde de EU maximumwaarden vast voor het gehalte aan erucazuur in plantaardige vetten. De door ons gebruikte koolzaadolie bevat minder dan 0,1 procent erucazuur. Ook het gehalte aan glucosinolaten is inmiddels door veredeling met meer dan 90 procent verlaagd. Zo ontstond het zogenaamde „00-koolzaad” (dubbelnul-koolzaad). Ons biologische koolzaadoliepoeder voldoet aan een 00-kwaliteit.

Bezwaren tegen maltodextrine?

Er zijn soms ook kritische geluiden te horen over het gebruik van maltodextrine als additief in levensmiddelen. De disacharide (maltose = moutsuiker en dextrose = druivensuiker of glucose) komt via de darm snel in het bloed terecht en laat de bloedsuikerspiegel snel stijgen. Voor diabetici is het ongeschikt, maar over het algemeen wordt het door het BzfE (Federaal Centrum voor Voeding) als onschadelijk beschouwd. Maltodextrine levert lege koolhydraten en veel calorieën (380 kilocalorieën per 100 gram). Vanuit voeding fysiologisch oogpunt moet er dus voorzichtig mee worden omgegaan. In de geneeskunde wordt maltodextrine therapeutisch ingezet tegen ondergewicht.
Omdat we maltodextrine uitsluitend als dragerstof voor biologische koolzaadolie gebruiken, komt er slechts een zeer kleine hoeveelheid in de BERTRAND-drinkmaaltijden terecht. De glycemische index van onze producten is laag. Dat betekent: bij het drinken van de drinkmaaltijden stijgt de bloedsuikerspiegel slechts langzaam en gelijkmatig. Maltodextrine is glutenvrij.